Eksportet shqiptare arritën në 31,2 miliardë lekë në shtator 2026, ndërsa deficiti tregtar mbeti i lartë.

Eksportet shqiptare kanë regjistruar një rritje të ndjeshme gjatë shtatorit 2026, duke ndërprerë ecurinë e dobët të shënuar në disa periudha të mëparshme. Megjithatë, përmirësimi i tregtisë së jashtme nuk është shtrirë në mënyrë të njëtrajtshme në të gjithë sektorët, pasi mineralet dhe energjia kanë dhënë kontributin kryesor në rritje, ndërsa industria e tekstileve dhe këpucëve vijon të ndikojë negativisht.

Sipas të dhënave të publikuara nga Instituti i Statistikave (INSTAT), eksportet e mallrave arritën në 31,2 miliardë lekë gjatë shtatorit 2026, duke u rritur me 14,8 për qind krahasuar me të njëjtin muaj të vitit 2025. Në raport me gushtin, eksportet shënuan një rritje prej 52,1 për qind, duke reflektuar një rikuperim të fortë mujor pas nivelit

relativisht të ulët të muajit të mëparshëm.

Nga ana tjetër, importet arritën në 78,6 miliardë lekë, me një rritje prej 4,8 për qind në krahasim me shtatorin 2025 dhe 4 për qind kundrejt gushtit 2026. Pavarësisht rritjes më të shpejtë të eksporteve, deficiti tregtar mbeti i konsiderueshëm, në 47,3 miliardë lekë, megjithëse u ul me 0,9 për qind në terma vjetorë dhe me 13,9 për qind në krahasim me muajin gusht.

Të dhënat tregojnë se për çdo 100 lekë mallra të importuara, ekonomia shqiptare ka eksportuar mallra me vlerë rreth 40 lekë, duke evidentuar diferencën e madhe ndërmjet blerjeve dhe shitjeve në tregjet ndërkombëtare.

Mineralet dhe energjia japin 86 për qind të rritjes së eksporteve

Rritja e eksporteve gjatë shtatorit është mbështetur kryesisht nga grupi “Minerale, lëndë djegëse, energji elektrike”, i cili ka kontribuar me 12,8 pikë përqindjeje në rritjen vjetore prej 14,8 për qind.

Sipas INSTAT, ky kontribut përfaqëson rreth 86 për qind të rritjes neto të eksporteve, duke treguar peshën e konsiderueshme që kanë mineralet dhe energjia në ecurinë e tregtisë së jashtme shqiptare.

Kontribut pozitiv kanë dhënë edhe materialet e ndërtimit dhe metalet, me 3,4 pikë përqindjeje, si dhe makineritë, pajisjet dhe pjesët e këmbimit, me 1,8 pikë përqindjeje. Ndërkohë, produktet kimike dhe plastike kanë kontribuar me 1,2 pikë përqindjeje në ndryshimin vjetor të eksporteve.

Megjithatë, përqendrimi i rritjes te mineralet dhe energjia tregon se përmirësimi i eksporteve mbetet i ndjeshëm ndaj zhvillimeve në këto tregje. Ecuria e tyre mund të ndikohet nga faktorë të jashtëm, përfshirë ndryshimet e çmimeve ndërkombëtare dhe kushtet e prodhimit.

Tekstilet dhe këpucët vijojnë të frenojnë eksportet shqiptare

Ndryshe nga mineralet dhe energjia, industria e tekstileve dhe këpucëve ka vijuar të japë kontribut negativ në ecurinë e eksporteve shqiptare.

Sipas të dhënave të INSTAT, grupi “Tekstile dhe këpucë” ka ndikuar me minus 5,5 pikë përqindjeje në ndryshimin vjetor të eksporteve gjatë shtatorit 2026. Edhe grupi “Lëkurë dhe artikujt prej tyre” ka regjistruar kontribut negativ, prej 0,2 pikësh përqindjeje.

Kjo ecuri tregon se, pavarësisht rritjes së eksporteve në nivel kombëtar, një pjesë e industrisë përpunuese shqiptare vijon të përballet me vështirësi.

Rënia e kontributit të tekstileve dhe këpucëve është veçanërisht e rëndësishme për shkak të rolit që ky sektor ka në punësim dhe lidhjeve të tij me tregjet europiane. Për këtë arsye, rritja e përgjithshme e eksporteve nuk pasqyron domosdoshmërisht një përmirësim të njëtrajtshëm të aktivitetit të të gjithë sektorëve eksportues.

Importet rriten me 4,8 për qind, energjia jep ndikimin më të madh

Edhe në anën e importeve, grupi i mineraleve, lëndëve djegëse dhe energjisë elektrike ka dhënë kontributin kryesor në rritjen e regjistruar gjatë shtatorit.

Sipas INSTAT, ky grup ka kontribuar me 3,2 pikë përqindjeje në rritjen vjetore prej 4,8 për qind të importeve të mallrave.

Materialet e ndërtimit dhe metalet, si dhe ushqimet, pijet dhe duhani, kanë kontribuar secili me 0,5 pikë përqindjeje në rritjen e importeve.

Në të kundërt, makineritë, pajisjet dhe pjesët e këmbimit kanë dhënë një kontribut negativ prej 0,2 pikësh përqindjeje, ndërsa prodhimet e drurit dhe letrës kanë ndikuar me minus 0,1 pikë përqindjeje.

Këto zhvillime tregojnë se mineralet, lëndët djegëse dhe energjia elektrike mbeten faktorë të rëndësishëm në ndryshimet e flukseve tregtare të Shqipërisë, si në eksporte, ashtu edhe në importe.

Rriten eksportet drejt Kosovës dhe Greqisë, bien drejt Italisë

Sa u përket partnerëve tregtarë, shtatori 2026 ka sjellë zhvillime të ndryshme në marrëdhëniet tregtare të Shqipërisë me vendet e rajonit dhe Bashkimit Europian.

Eksportet drejt Kosovës janë rritur me 22,5 për qind krahasuar me shtatorin e vitit 2025, ndërsa ato drejt Greqisë kanë shënuar një rritje prej 13,9 për qind.

Në të kundërt, eksportet drejt Italisë kanë rënë me 4 për qind, ndërsa ato drejt Zvicrës janë ulur me 3,8 për qind.

Italia mbetet një partner i rëndësishëm tregtar për ekonominë shqiptare, veçanërisht për industrinë përpunuese dhe sektorin e fasonerisë. Për këtë arsye, rënia e eksporteve drejt tregut italian përbën një zhvillim të rëndësishëm për ecurinë e këtyre aktiviteteve.

Në anën e importeve, rritja më e madhe ndër partnerët e evidentuar nga INSTAT është regjistruar me Turqinë, me 6,8 për qind, dhe Greqinë, me 3,8 për qind.

Ndërkohë, importet nga Italia kanë shënuar një rënie prej 14,1 për qind, ndërsa ato nga Kina janë ulur me 7 për qind krahasuar me shtatorin e vitit të kaluar.

Bashkimi Europian përfaqëson 54,6 për qind të tregtisë së mallrave

Bashkimi Europian vijon të mbetet partneri kryesor tregtar i Shqipërisë, duke përfaqësuar 54,6 për qind të shkëmbimeve të përgjithshme të mallrave gjatë shtatorit 2026.

Sipas të dhënave të INSTAT, 68,7 për qind e eksporteve shqiptare gjatë këtij muaji kishin si destinacion vendet e Bashkimit Europian.

Nga ana tjetër, 48,9 për qind e importeve të mallrave në Shqipëri kanë ardhur nga vendet anëtare të BE-së.

Këto të dhëna konfirmojnë peshën e madhe të tregut europian në aktivitetin tregtar të Shqipërisë, veçanërisht në drejtim të eksporteve, ku më shumë se dy të tretat e mallrave të shitura jashtë vendit kanë si destinacion Bashkimin Europian.

Deficiti tregtar mbetet 47,3 miliardë lekë, përmirësohet mbulimi i importeve

Pavarësisht rritjes së eksporteve me 14,8 për qind gjatë shtatorit, ekonomia shqiptare vijon të mbështetet në një masë të konsiderueshme te mallrat e importuara.

Deficiti tregtar arriti në 47,3 miliardë lekë, duke regjistruar një ulje prej 0,9 për qind krahasuar me shtatorin 2025 dhe prej 13,9 për qind në raport me gushtin 2026.

Ndërkohë, raporti i mbulimit të importeve nga eksportet u përmirësua në 39,8 për qind, nga 36,3 për qind që ishte në shtatorin e vitit të kaluar. Kjo përfaqëson një rritje prej 3,5 pikësh përqindjeje.

Përmirësimi është edhe më i dukshëm në krahasim me gushtin 2026, kur raporti i mbulimit të importeve nga eksportet kishte zbritur në vetëm 27,2 për qind.

Megjithatë, niveli prej 39,8 për qind tregon se vlera e mallrave të eksportuara mbetet dukshëm më e ulët se ajo e mallrave të importuara, duke ruajtur një deficit të konsiderueshëm në tregtinë e jashtme.

Të dhënat e shtatorit japin sinjale pozitive për rikuperimin e eksporteve shqiptare, por njëkohësisht tregojnë se struktura e tyre vijon të mbetet e ndjeshme ndaj ecurisë së disa grupeve kryesore të mallrave.

Mineralet dhe energjia kanë qenë faktorët kryesorë të rritjes, ndërsa kontributi negativ i tekstileve dhe këpucëve evidenton vështirësitë që vazhdojnë të shoqërojnë një pjesë të industrisë përpunuese. Në të njëjtën kohë, deficiti tregtar mbetet një nga treguesit kryesorë të diferencës ndërmjet eksporteve dhe importeve të ekonomisë shqiptare.

Burimi: Ekofin.al